2
گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه گیلان. رشت. ایران.
چکیده
پیامدهای عمیق بحران اوکراین بر روابط بینالملل، موجب درهم تنیده شدن اوضاع منطقهای و جهانی شد. کشورهای غرب آسیا و نظم امنیتی موجود در این منطقه نیز به نحوی تحت تاثیر پیامدهای این جنگ قرار گرفتند. ماهیت روابط روسیه و نقش آن در مناسبات امنیتی منطقه غرب آسیا همواره به نوعی موجب برجسته شدن اهمیت جغرافیای این نقطه از قاره آسیا برای روسها بوده است. بر این اساس، پرسش اصلی مقاله آن است که رویکرد روسیه به منطقه غرب آسیا بعد از جنگ 2022 اوکراین را چگونه میتوان تحلیل کرد؟ (سوال تحقیق) در پاسخ به سوال فوق، فرضیه مقاله مطرح میکند که: از آغاز جنگ مسکو و کییف در فوریه 2022، روسیه به صورت توامان حضور و نفوذ خود را در مناسبات منطقه غرب آسیا افزایش داده به گونهای که با چرخش نگاه از سمت غرب به شرق با رویکردی موازنهگرا، تلاش خود را برای ارتقای تعاملات با کشورهای منطقه و ایفای نقش در مناسبات امنیتی آن افزایش داده است. این تحقیق با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانهای و اینترنتی و مرور اسناد بالادستی کشور روسیه به انجام رسیده است
ایوب، محمد(1394). خاورمیانه: از فروپاشی تا نظمیابی. ترجمه مهدی زیبایی و سجاد بهرامیمقدم. تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
رستگارنیا، گلاره؛ زرگر، افشین، و سلطانی، فخرالدین(1401). رقابت نظامی خاورمیانه در عصر نوین فضا. فصلنامه مطالعات خاورمیانه، 29(3).
ریگی، حنیفه، و هاشمی، توحید(1403). عمان در سیاست خاورمیانه چین: تحلیل رئالیستی نئوکلاسیک. فصلنامه مطالعات خاورمیانه، 31(1).
سلیمی، حسین، و ابراهیمی، منار(1393). مبانی نظری، فرا نظری و نقد نظریه واقعگرایی نئوکلاسیک. فصلنامه پژﻭﻫﺶهای ﺭﻭﺍﺑﻂ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻞ، 1(17)، 42-13.
فقیهلو، سارا(1401). نقش روسیه در نظم امنیتی خاورمیانه. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشگاه گیلان، استاد راهنما: دکتر مهدی هدایتی
کلانتری، فتحالله، و محمدی منفرد، حسن(1402). نتایج جنگ روسیه و اوکراین در شکلگیری نظم نوین جهانی. فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک، 21(22)، 187-21.
کولایی، الهه، و زنگنه، سمیه(2023). روابط ایران و روسیه پس از جنگ اوکراین. فصلنامه مطالعات بینالملل، 20(2)، 81-101.
محموداوغلی، رضا؛ روحانی، حسین؛ مرتضوی امامی زواره، سیدعلی، و اسدبنیاد، سمیرا(1402). مؤلفههای تأثیرگذار بر مشارکت استراتژیک ایران و روسیه در سوریه. فصلنامه علمی مطالعات خاورمیانه، 30(4).
الوند، مرضیه سادات، و حسینی، مریم سادات(1399). تحلیل سیاست خارجی تهاجمی/ کنشگرانه عربستان از منظر رئالیسم نئوکلاسیک (2010-2020). مطالعات بنیادین و کاربردی جهان اسلام، 2(4)، 24-1.
Ali, Layla (2024), Russia – Saudi Relations: Two Years Post Ukraine Crisis, Gulf research center
Antonenko, Oksana(2001), Russia's Military Involvement in the Middle East, Middle East Review of International Affairs, 5, No. 1
Azizi, Hamidreza (2023), Iran-Russia Relations in the Middle East Amid the War in Ukraine, Friedrich-Ebert-Stiftung | Department for Middle East and North Africa | Hiroshimastr. 28 | 10785 Berlin | Germany
Blanchard, Christopher M. (2023), Middle East and North Africa: Implications of The Russia-Ukraine War, Congressional Research Service.
Brunk, Ingrid (Wuerth) & Hakimi,Monica (2022), Russia, Ukraine and the future world order, the American journal of international law 687-697
DouGlas, Davis & sloboDchikoff, Michael (2022) Great-Power Competition and the Russian Invasion of Ukraine, journal of indo-pacific affairs July-august 215-226.
Grisé, Michelle & Alexandra T. Evans, The Drivers of and Outlook for Russian-Iranian
Gvosdev Nikolas, (2019), Rousseau's strategic goals in the Middle East, Central Asia program, 212.
Rodkiewicz, Witold, (2023), An anti-colonial alliance with the Global South. The new ‘Foreign Policy Concept of the Russian Federation’ Centre for Eastern Studies OSW Commentary, No 506.
Rose, Gideon (1998-2011)., “Neoclassical Realism and Theories of Foreign Policy”, World Politics,51(1)., 144-172.
Shine, Sima, Citrinowicz, Danny (Dennis), Mil-Man, Arkady, Druyan Feldman, Bat Chen (2024), Iran–Russia relations and their impact on European and international security, Friedrich naumann foundation for freedom(may20240)
STYSZYŃSKI, Marcin (2023), Distinctive narrative of the Ukraine warin the Arab world, Adam ź University, Poznań, Poland, 364_373
United States Institute of Peace (2023), Iran & Russia: Gyrating Trade Grows, B2n.ir/t06762
Wohlforth, William (1996), Witness to the End of the Cold War, Maryland: John Hopkins University Press.
Barabanov, Oleg (2023), New Concept of Russian Foreign Policy: Structure and Semantics, available at: B2n.ir/z43187 (access data: 2024/2/21)
bne IntelliNews (2024), Weak ties: Why trade between Iran and Russia is falling, B2n.ir/f05778.
Cafiero, Giorgio (February2023), Iran in Ukraine: The Costs of Supporting Putin’s War, available at: B2n.ir/f62905 (access data: 2023/5/23)
Cafiero, Giorgio (May2023), Why Saudi Arabia, Arab League invited Zelenskyy to their summit, available at: B2n.ir/b35687(access data: 2023/5/23)
Chizhova, Maria (2023), Russia and Iran: The Current Economic Cooperation, Moscow State Institute for International Relations, available at: https://ssrn.com/abstract=4562536 (access data: 2024/2/21)
Chris Devonshire- Ellis (2023), Russia's Foreign Policy Concept in 2023: Implications for World Trade, available at:ir/w53040 (access data: 2023/5/23)
Council Foreign Relations (2021), The Iran-Russia Cyber Agreement and U.S. Strategy in the Middle East at: https://B2n.ir/g97126 (access data: 2024/7/25)
Geranmayeh Ellie & Grajewski Nicole (2023), Alone together: How the war in Ukraine shapes the Russian-Iranian relationship, available at: B2n.ir/x43963 (access data: 2024/2/21)
Gould-Davies, Nigel (2023), Russia’s new foreign-policy concept: the impact of war, available at:ir/t25684 (access data: 2024/2/21)
Gramer, Robbie & Mackinnon, Amy (2023), Iran and Russia Are Closer Than Ever Before, available at: B2n.ir/q80401 (access data: 2024/2/21)
Hedlund Stefan, (2023), The problem-ridden development of a Russia-Iran axis, Liechtenstein, available at: ir/p07969 (access data: 2024/2/21)
Helou, Agnes (2024), What the Russia-Iran ‘comprehensive agreement’ means for Western security interests at: https://B2n.ir/g44405 (access data: 2024/7/25)
Hendrickx, Bart, (2022), Russia and Iran expand space cooperation, available at: B2n.ir/f14915 (access data: 2024/2/21)
iranintl, 2023, Iran, Russia sign deal to develop space industry, available at: ir/x19815 (access data: 2024/2/21)
JonesAndrew (2023), Iran is seeking Russian assistance for a new spy satellite , available at:B2n.ir/b99940. (access data: 2024/2/21)
Kaleji, Vahi (2023),Banking Cooperation between Iran and Russia: Capacities and Constrain, Valdai Club Foundation, (access data: 2024/2/21)
Lukyanov, Grigory & Mamedov, Ruslan, (2018), Russia and Turkey: Approaches to Regional Security in the Middle East, available at: www. russiancouncil.ru
Mubarak, Hussein (2023), The Russian Invasion of Ukraine and the Arab World, One Year After, available at: B2n.ir/h75592 (access data: 2024/2/21)
The Russian Ministry of Foreign Affairs (2023) The Concept of the Foreign Policy of the Russian Federation, available at: https://mid.ru/en/foreign_policy/fundamental_documents/1860586/
جمشیدی، ساره(1401). روابط روسیه و اعراب در زمینه بحران اوکراین، ir/f08514 (17/11/1402).
سوشنتسوف، آندری(1401). تاثیر جنگ اوکراین بر خاورمیانه، ir/n79787 (17/11/1402).
